Dicht bij huis

De Noordpool is vooralsnog de plek voor verdwaalde ontdekkingreizigers die over kilometerslange ijsvlaktes lopen, dat dit ooit gaat veranderen zit er dik in. Dit komt niet alleen door de ‘global warming’ waar we met z’n allen zo bang voor moeten zijn, maar door een grootse ontdekking. Volgens wetenschappers zou er naar schatting 25 procent van 's werelds nog te ontginnen gas en olie verborgen liggen onder de zeebodem op de Noordpool. Dat betekent niet dat de angst voor het opraken van ruwe olie ongegrond is, maar geeft wel enige hoop voor de toekomst. Toch is het nog de vraag wie al die fossiele brandstoffen kan opeisen? Zijn het de Russen, de Scandinaviërs of toch de Canadezen? En wat zijn de gevolgen van deze onzekerheden voor de auto-industrie? Zolang we blijven kijken naar alternatieve brandstoffen hebben we niet al te veel te vrezen. We hebben immers al de keuze voor bijvoorbeeld bio-ethanol. Maar hoe zit het dan met aardgas?

Daarvoor hoeven we niet per se te wachten tot de ijskappen zijn gesmolten, maar moeten we dichter bij huis zijn. Afgezien van grote delen van Afrika, is aardgas zelfs uit bijna elk land te halen. Een hoop aardgas wordt zelfs simpelweg uit onze eigen Noordzee gewonnen. Met een gunstige kiloprijs van ongeveer 65 cent klinkt het in ieder geval al erg interessant. Fiat heeft, naast de Panda en de Doblò, sinds enige tijd ook de populaire Grande Punto voorzien van een aardgastank (CNG). Is aardgas de alternatieve brandstof waar we nu op zitten te wachten?

Natural Power

Er kleeft helaas nog wel een groot nadeel aan rijden op aardgas, namelijk het tanken. Op het moment van schrijven zijn er 22 aardgasvulstations in heel Nederland. Dat dit in een razend tempo stijgt merken we zelfs in onze testperiode, als net een vulstation in Apeldoorn wordt geopend. Kijken we dan naar bijvoorbeeld Duitsland, dan zijn de aantal vulstations niet te tellen! Als dit een voorbode is voor Nederland dan komt het allemaal wel goed. Een andere mogelijkheid is zelf tanken, dan wel op het werk, dan wel thuis. Met een thuisvulstation aan de gevel aangesloten op je eigen gasleidingnetwerk zou je zelf kunnen tanken. Al klinkt dat interessanter dan het is. Een geschikte pomp zoals die van Fuelmaker kost al gauw 6.300 euro en op de kuubs thuis rust de REB (accijns) voor kleinverbruikers, waardoor de prijs per kuub zo’n 12 cent duurder uitvalt dan langs de weg. Daarbij, het vullen van de tank duurt dan ongeveer 6 uur. Daarmee is de lol van het thuis vullen er wel af…

Enfin, helemaal nadelig is het niet om een auto op CNG te laten rijden, er komt immers geen roet uit de uitlaat en de samenstelling van aardgas zorgt voor een CO2 uitstoot die flink wordt gereduceerd. Goed voor het milieu en goed voor de portemonnee dus! Om het aanbod van Fiats met CNG te vergroten en smaakvoller te maken is de Grande Punto de derde Fiat bepakt met Methaantanks. Afgezien van het ‘Natural Power’-typeplaatje zijn de verschillen met een doodgewone Grande Punto nihil. De Natural Power is gebaseerd op de basisuitvoering ‘Active’, waardoor de prijs van 15.895 euro relatief laag is te noemen. Onze testauto heeft nog enkele opties toe gekregen, zoals 15 inch lichtmetalen velgen, mistlampen voor en een airconditioning. Dat zorgt voor een wat aangenamer geheel om naar te kijken.

Prettige zitruimte

Het speelse Fiat-design van de buitenkant vinden we gedeeltelijk terug in het interieur. De opzet van het dashboard is simpel te noemen, maar daardoor wel ergonomisch in orde. De middelste baan die over het gehele dashboard loopt fleurt echter de boel op door zijn contrasterende blauwe kleur. Daarnaast geven de aluminium delen een chique feeling en zijn de tellers van een fraai design. Echter, wijkt deze Grande Punto af van de Nederlandse specificaties. Dat het dashboard uit hard plastic bestaat nemen we voor lief, het heeft ons ook niet gestoord.

De comfortabele zetels ondersteunen het lichaam, ook van opzij, goed en het lederen stuurwiel pakt prettig beet. Hierdoor is het geen probleem om een lekkere zitpositie te creëren. Overigens geldt dit evenzeer voor de zithouding achterin, daar is de been en- hoofdruimte prima in orde. De kofferbak heeft normaliter een inhoud van 275 liter, maar doordat één methaantank zich onder de kofferbak bevindt is de bagageruimte verkleint naar 200 liter. Echt volpakken zit er niet in bij deze Grande Punto, want met slechts enkele tassen zit het al bomvol.

Geen haast

Om de bestuurder niet helemaal in het ongewis te laten, beschikt de Natural Power over een CNG-meter. Tussen de tellers wordt aangegeven in hoeverre de tanks vol zitten. Als de tankinhoud daadwerkelijk helemaal leeg is springt hij automatisch over naar benzine. Bij het starten wordt er – slechts enkele seconden – gebruik gemaakt van benzine en als je er zelf voor kiest kun je nog handmatig kiezen voor euro 95. Zoals gezegd zit één methaantank onder de kofferbak en de andere tank zit ongeveer in het midden van de auto, onder de bodemplaat. Samen zorgen ze voor 84 liter aan tankinhoud, al spreken we eigenlijk niet meer van liters. Hoewel we behoren te praten over kubieke meters, spreken we bij auto’s op aardgas over kilogrammen. De hoeveelheid energie per kubieke meter is afhankelijk van de temperatuur. Je zou dus in de winter minder energie voor je kuub aardgas krijgen dan in de zomer. Een kg is altijd bij elke temperatuur gelijk. Daarom wordt aardgas als brandstof verkocht per kg. Een liter aardgas is daarbij veel te klein om goed te kunnen meten. Een kilogram aardgas komt overeen met één liter diesel.

Het klinkt vrij lastig, maar belangrijkste is en blijft hoeveel je kwijt bent aan de pomp. Omdat de Grande Punto – afgezien van het indicatiemetertje – geen boordcomputer heeft is het gemiddelde verbruik lastig af te lezen. Daarvoor gaan we eerst de auto voltanken. Wie nog nooit aardgas heeft getankt zal een flinke hap hebben aan het tanken. Het vulpistool vastzetten lukt nog wel aardig, maar het loskoppelen kostte ons wat meer moeite. Er komt in ieder geval aardig wat gedraai en getrek bij kijken. Onze eerste hekelpunt begon echter bij het tanken zelf, want bij het tankstation op Schiphol kun je niet met een doodgewone pinpas betalen, maar is een speciale CNG-tankpas nodig. Gelukkig kwam er net een Fiat Panda met aardgas aan, waarvan de bestuurder zijn tankpas aanbood.

Na het tanken is het tijd om de aardgastank leeg te rijden om de daadwerkelijke actieradius te berekenen. De Grande Punto Natural Power is voorzien van een 1.4 8-klepper motor met 77 pk, gezien de aantal methaantanks wat het gewicht met 145 kilogram verhoogt lijkt dit niet de meest voor de hand liggende keuze. Helemaal niet omdat er 7 paardenkrachten verloren gaan bij het inschakelen van het aardgas. Echt veel haast moet je dus niet hebben als je zuinig en milieubewust wilt rondrijden. Het is niet eens zozeer dat een lichte motor bij voorbaat al tegenvalt, integendeel zelfs. Maar iets vlotter had het wel gemogen. Er lijkt geen sprankje levendigheid te zitten in het motorblok. Als de rechtervoet het gaspedaal induwt gaat de Grande Punto nog wel aardig van zijn plek, maar rond de 2.000 toeren zakt het vermogen ineens helemaal in waardoor even snel wegrijden er doodgewoon niet in zit. Het sportieve bromgeluid van de uitlaat lijkt daardoor nergens op te zijn gebaseerd. De versnellingsbak doet gelukkig wel uitstekend zijn werk en laat zich soepel verzetten. Op een kruissnelheid van 120 km/u rijdt de Grande Punto op 3.750 toeren, wat tamelijk aan de hoge kant is.

Waar de Grande Punto voornamelijk hoge ogen gooit is het comfortabele rijgedrag. Oneffenheden worden prima weg gefilterd en hij rijdt over elk wegdek lekker soepel. Helemaal week is de vering gelukkig niet, een potje sturen zorgt niet voor een deinende carrosserie. De koets blijft dan keurig stabiel en heeft geen enkel probleem met abrupte stuurbewegingen. De besturing zelf is redelijk oncommunicatief en licht, maar direct genoeg om met precisie een bocht in te sturen. Daardoor toont de Grande Punto naast een comfortabele afstemming ook enige sportiviteit. Een mooie combinatie.

Na 200 kilometer te hebben gereden over diverse wegen verschijnt het teken in beeld dat we binnenkort moeten gaan tanken. Dit negeren we en uiteindelijk schakelt het aardgas na 230 kilometer uit en zijn de tanks leeg. Het actieradius op aardgas is overigens niet alleen afhankelijk van je rijstijl, maar ook van de temperatuur van het gas in de tank. Dus dit kan wel eens wat afwijken. Het te kort aan aardgasstations merken we helaas nu wel. Als je woonachtig bent in de regio Utrecht heb je namelijk niet zoveel keus om te tanken. In Nieuwegein zal een aardgaspomp binnenkort openen, maar op het moment van schrijven zijn we afhankelijk van drie pompstations ‘in de buurt’. Namelijk in Apeldoorn, Lelystad en op Schiphol. Daarvoor moet je toch aardig wat extra kilometers maken om te kunnen tanken. Maar goed, terugkomend op het allerbelangrijkste: Wat zijn we nu kwijt aan aardgas na 230 kilometer? Een kilo aardgas zit op zo’n 69 cent en bij 9,18 kilogram zou de tank weer helemaal vol moeten zitten. Echter, als we klaar zijn met tanken geeft het indicatiemeter aan dat 1/5 deel leeg is. Een verklaring hiervoor is dat de hoeveelheid methaan afhankelijk is van de buitentemperatuur, de vuldruk en kwaliteit van het gas en het type vulsysteem. Zo kan je in Duitsland verder op aardgas rijden dan in Nederland, omdat ze daar een andere kwaliteit gas hebben. Dit feit achterwege gelaten hebben we toch voor slechts 6 euro 33 de tank mogen vullen! En zou je de benzinetank eveneens helemaal vol gooien en vervolgens leegrijden is een actieradius mogelijk van maar liefst 900 kilometer. Dat is toch even van Den Bosch naar Parijs en terug met een paar extra rondjes om de Eiffeltoren!

Nog even niet

De Fiat Grande Punto Natural Power heeft door de aardgasinstallatie een geringe CO2 uitstoot en is hiermee de enige Grande Punto met een A-label. Wat voor de zakelijke rijder niet alleen zeer gunstig is, maar ook de milieubewuste rijder kan zijn hart ophalen met de Fiat. De trage motor moet je wel op de koop toe nemen, maar dat is voor een bepaalde groep mensen niet allesbepalend. Zij willen graag hun steentje bijdragen aan het milieu en de toekomst. En je rijdt rond met een aantrekkelijke auto, niet te vergeten.

Is aardgas dan het alternatieve brandstof waar we met z’n allen naar smachten? Ja en nee. Het grote voordeel van aardgas zit ‘m niet alleen in de portemonnee, maar zoals gezegd in het milieu. Aardgas bezit bijvoorbeeld minder schadelijke stoffen dan LPG en is minder brandgevoelig dan LPG. Daardoor kan aardgas wel binnen de bebouwde kom worden getankt en LPG al een tijdje niet meer. Het grote nadeel zit ‘m nu slechts in het aantal vulstations. De overheid heeft aangegeven voor 2012 zo’n 250 vulstations te zullen openen, dus de wil is er wel. Wat op dit moment enkel ontbreekt is een infrastructuur dat klaar is voor aardgas. Zodra dat probleem is opgelost zeggen wij volmondig JA. Tot dan zeggen wij: Rijden op aardgas? Nog even niet…

Auteur en fotograaf: Anton van der Wulp